آنجه بیماران دیالیزی باید بدانند
مطالب وبلاگ صرفا آموزشی می باشد(ثبت شده در وزارت فرهنگ وارشاد اسلامی)(بیمارستان شهید مدرس)
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: مجتبی مهرابی - سه‌شنبه ۱٦ اسفند ۱۳۸٤

 روشهای مراقبت آنفلوانزای پرندگان در انسان **** دکتر سعادت‌خواه 


 

آنفلونزای پرندگان

 

تهیه و تنظیم:

 

دکتر سعادت‌خواه - کارشناس مسئول بیماری‌های واگیر مرکز بهداشت استان آذربایجان‌شرقی

 

منبع:

 

        دستورالعمل کشوری مراقبت آنفلوانزای پرندگان در انسان

 

        مکاتبات معاونت سلامت و مرکز مدیریت بیماری‌های وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

 

مقدمه:

 

بیماری آنفلونزای پرندگان نوعی از آنفلونزای A می باشد که در جمعیت حیوانات بخصوص ماکیان (بیماری در سایر حیوانات نظیر خوک ، سگ ، گربه و ... نیز دیده شده است) ایجاد می گردد و می تواند در انسان نیز موجب ایجاد نوع حاد با مرگ و میر  بالا شود . سویه H5N1 که توانایی ایجاد فرم حاد بیماری را در انسان دارد اخیرا در جمهوری روسیه و قزاقستان در بین پرندگان شیوع یافته بطوری که تاکنون 120 هزار قطعه ماکیان در روسیه و 9 هزار قطعه ماکیان در قزاقستان تلف یا معدوم شده است (تاکنون 150 میلیون قطعه طیور در آسیای جنوب شرقی بعلت ابتلا به این نوع سویه ویروس معدوم یا تلف شده است  ). پرندگان مهاجر از جمله غاز و اردک منبع طبیعی می‌باشند و بعلت مهاجرت این پرندگان از جمهوری های یاد شده کشور ما نیز در خطر بروز موارد بیماری در بین پرندگان اهلی و وحشی بومی ‌و به تبع آن افراد انسانی می‌باشد. هر چند انتقال ویروس از پرنده به انسان به آسانی صورت نمی‌گیرد و موارد انسانی گزارش شده نیز بیشتر در ارتباط با تماس مستقیم با پرندگان آلوده یا تلف شده بوده است لیکن در صورت موتاسیون و فراهم شدن شرایط انتقال ویروس به انسان و همچنین کسب توانایی انتقال ویروس از انسان به انسان دیگر (هنوز تأیید نشده است) می‌تواند منجر به یک پاندمی ‌آنفلوانزا گردد. طیور در معرض خطر ابتلا جوجه‌ها، بوقلمون، اردک و غاز می‌باشند و انواع بومی‌این پرندگان به دلیل احتمال تماس با انواع پرندگان مهاجر بیشتر امکان بروز  بیماری را داشته و می‌توانند بعنوان منبع بیماری مطرح ‌باشند.

 

در ایران هنوز این سویه ویروس بعنوان عامل بیماری‌زا در انسان و یا جمعیت حیوانات ثبت و گزارش نشده است ولی افرادی که با طیور سر و کار دارند (کارکنان مرغداری‌ها،  پرسنل دامپزشکی، پرسنل محیط زیست و...) و یا از مناطقی که بیماری  اندمیک می‌باشد مراجعت کرده‌اند در معرض خطر بوده و بایستی تحت مراقبت قرار گیرند.

 

موارد زیر در معرض خطر بیماری می‌باشند:

 

  وجود علائم بالینی بیماری تنفسی حاد که علتی برای آن مشخص نشود.

 

مرگ بدلیل بیماری تنفسی حاد که نتوان علتی برای آن مشخص نمود.

 

تماس‌های شغلی شامل: کارگران مزارع ماکیان اهلی (مرغداری‌ها، پرورش اردک، بوقلمون و شتر مرغ) و خوک، افرادی که در حمل طیور زنده و یا معدوم شده فعالیت دارند و افرادی که در مغازه‌های فروش حیوانات زنده کار می‌کنند.

 

   آشپزها و مشاغل مشابه که با ماکیان اهلی زنده یا اخیراً کشته شده سر و کار دارند.

 

   فروشندگان پرنده‌های دست‌آموز.

 

   دامپزشکان شاغل در صنعت طیور.

 

   افرادی که در آزمایشگاههایی که نمونه ها برای ویروس آنفلونزای A/H5 وA/H7  بررسی می شوند ، فعالیت دارند .

 

   کارکنان مراقبت های بهداشتی

 

  افراد ساکن در مناطقی که مرگ ماکیان خانگی و پرندگان وحشی بیش از حد مورد انتظار اتفاق افتاده است.

 

  سابقه مسافرت 7 روز قبل از شروع علائم به کشور یا منطقه ای که طغیان آنفلونزایA(H5N1) در جمعیت حیوانی گزارش شده است (ویتنام، چین، لائوس، تایلند، کمبوجیه، اندونزی، کره، ژاپن، پاکستان، روسیه و قزاقستان) به همراه حداقل یکی از موارد زیر:

 

  تماس (کمتر از یک متر) با ماکیان زنده یا مرده، پرندگان وحشی یا خوک در هر جایی از کشورهای فوق.

 

  مراجعه به محلی که ماکیان اهلی یا خوک مبتلا (تأیید شده) در 6 هفته قبل وجود داشته‌اند.

 

تماس (لمس کردن یا فاصله شنیدن صحبت معمولی) با یک مورد انسانی تأیید شده آلوده به آنفلوانزای A/H5

 

تماس (لمس کردن یا فاصله شنیدن صحبت معمولی) با یک شخص مبتلا به بیماری حاد تنفسی با علت نامعلوم که بعداً منجر به مرگ          وی شده است.

 

اطلاعات مورد نیاز:

 

نظر به اهمیت راه انتقال بیماری اطلاعات اولیه در مورد سابقه تماس جهت اقدامات بعدی بسیار با اهمیت است و اطلاعات زیر در موارد تشخیص داده شده مورد نیاز می‌باشد:

 

- زمان شروع علائم بیماری

 

- سابقه تماس با ماکیان

 

- وجود مرگ و میر بیش از حد انتظار در ماکیان منطقه

 

- شغل

 

- سابقه تماس با موارد تأیید شده انسانی

 

- سابقه تماس با افرادی که بدلیل ابتلا به بیماری حاد تنفسی بدون علت مشخصی فوت کرده‌اند

 

تعاریف موارد مبتلا به آنفلونزای A/H5 و A/H7

 

تعریف مورد مشکوک مبتلا به آنفلونزای A/H5 و A/H7

 

هر بیمار تب دار (درجه حرارت بیشتر از 38 درجه سانتی گراد ) به همراه حداقل یکی از علائم سرفه ، گلودرد ، تنگی نفس ، و  کونژونکتیویت

 

به همراه حداقل یک از یافته های زیر :

 

1) سابقه تماس در 7 روز قبل از شروع علائم با پرندگان بخصوص مرغ که بدلیل یک بیماری مرده باشد .

 

2)وجود سابقه تماس در طی 7 روز قبل از شروع علائم با یک مورد  تایید شده آنفلونزای A/H5 و A/H7 که در مرحله واگیر داری بیماری بوده است (یک روز قبل از شروع علائم تا 7 روز بعد از شروع علائم) .

 

3) سابقه تماس در طی هفت روز قبل از شروع علائم با سطوح و محیط آلوده به عامل آنفلونزای پرندگان

 

4) در طی هفت روز قبل از شروع علائم سابقه کار در آزمایشگاهی که نمونه های انسانی یا حیوانی مشکوک به آلودگی آنفلونزای پرندگان بسیار بیماری زا (HPAI ) داشته اند .

 

5) وجود یک تست آزمایشگاهی مثبت آنفلونزای A که نتواند نوع ویروس را مشخص کند .

 

II مرگ بدلیل بیماری حاد تنفسی با علت نامشخص و حداقل یکی از موارد زیر :

 

1) اقامت در مناطقی که موارد مشکوک یا تأیید شده آلودگی با آنفلوانزای بسیار بیماری‌زا (HPAI) گزارش شده است.

 

2) وجود سابقه تماس در طی 7 روز قبل از شروع علائم با یک مورد تأیید شده انسانی آنفلوانزای A/H5  که در مرحله واگیرداری بیماری        بوده    است.

 

تعریف مورد احتمالی مبتلا به آنفلونزای A/H5 و A/H7 :

 

هر بیمار مشکوک به همراه شواهد آزمایشگاهی محدود برای آنفلونزای A/H5 وA/H7  (جداسازی آنتی بادی اختصاصی H5 یا H7 در یک نمونه سرم )

 

تعریف مورد قطعی مبتلا به آنفلونزای A/H5 و A/H7 :

 

مورد مشکوک یا محتمل به همراه حداقل یکی از آزمایش‌های زیر:

 

1) نتیجه کشت مثبت برای آنفلونزای A/H5 و A/H7

 

2) PCR مثبت برای آنفلونزای A/H5 و A/H7

 

3) روش IFA با بکار بردن موکلونال آنتی بادی آنفلونزای A/H5 و A/H7 مثبت

 

4)چهار برابر افزایش تیتر آنتی بادی اختصاصی آنفلونزای A/H5 و A/H7 در دو نمونه سرم

 

پیگیری موارد مشکوک انسانی:

 

موارد مشکوک انسانی بایستی طبق لیست خطی از شهرستان به دانشگاه و از دانشگاه به مرکز مدیریت بیماری‌ها گزارش گردند و فرم بررسی اپیدمیولوژیک تکمیل و پس از بهبودی یا فوت ارسال گردد.

 

موارد مشکوک بایستی تا 24 ساعت پس از قطع تب در بیمارستان تحت نظر قرار گیرند ، یا در صورتی که علت دیگری برای بیماری تشخیص داده شده زودتر مرخص گردند .

 

اقدامات پیشگیری از انتقال  تنفسی و بهداشت دست‌ها (شست و شوی دست ها با آب و صابون به مدت 15 تا 20 ثانیه )برای کاهش خطر انتقال ویروس بسیار با اهمیت است .

 

ارزیابی موارد مشکوک:

 

یک نمونه از مجرای تنفسی برای موارد مشکوک گرفته شود (برای مثال سواپ نازوفارنکس ) ، نمونه باید برای آنفلونزای A به روش RT-PCR بررسی شود و در صورت مثبت بودن برای H1 وH3  با همین روش بررسی شود .

 

دو نمونه سرم مرحله حاد (هفته اول شروع بیماری) و مرحله نقاهت (بعد از سه هفته از شروع بیماری) جهت بررسی آنتی‌بادی آنفلوانزای پرندگان تهیه شود.

 

اقدامات لازم در هنگام بروز آنفلوانزای پرندگان در مرغداری‌ها برای افراد در معرض خطر

 

پس از تایید اولین مورد آلودگی ماکیان به A/H5 در صورت بروز مورد مشکوک به آنفلونزا در مرغداری بر اساس گزارش اداره کل دامپزشکی استان ، داروی ضد ویروس Oseltamivir به میزان 75 میلیگرم روزانه و در صورت نبود این دارو داروی آمانتادین به میزان 200 میلیگرم روزانه برای کارکنان مرغداری و افراد شاغل در آن شروع می گردد تا نتایج آزمایشگاهی نشان دهد که علت بروز آنفلونزای H5 نمی باشد که پس از اعلام علل دیگر دارو قطع می گردد و در صورت تایید وجود H5 دارو حداقل برای 7 روز یا زمانی که افراد در تماس ماکیان عفونی در مرغداری مزبور و مرغداری های با شعاع یک کیلومتر یا سطوح و محیط آلوده هستند ، تجویز می گردد .

 

در صورت تأیید وجود H5 در اولین فرصت نسبت به واکسیناسیون این افراد و شاغلین در مرغداری های تا شعاع پنج کیلومتری بر علیه آنفلوانزای انسانی نیز اقدام می‌گردد. همچنین استفاده از وسایل ایمنی شامل: دستکش یک بار مصرف، روپوش یا  لباس مناسب آستین بلند، چکمه یا روکفشی یک بار مصرف ، عینک برای محافظت غشاء مخاطی چشم ، کلاه ، ماسک های یک بار مصرف N-100 یا N-99 یا N-95 که برای عوامل خطرناک دیگر محیطی (برای مثال ذرات معلق یا گرد و غبار) توصیه شده است .

 

پس از هر بار استفاده همه وسایل باید بطور مناسب معدوم گردند . شتشوی دست ها با آب و صابون برای 15 تا 20 ثانیه پس از در آوردن وسایل ایمنی یا هر گونه تماس مشکوک الزامی است . استفاده از وسایل و انجام اقدامات فوق با نظر دامپزشکی استان و واحد بهداشت محیط برای همه افرادی که در مرغداری مشکوک کار می کنند و در معدوم کردن مرغ های مشکوک مشارکت دارند الزامی است و معدوم کردن آنها لازم است .

 

برای ضد عفونی کردن وسایل آلوده به خون و مایعات بدن بیماران مشکوک ، هیپوکلرید سدیم 1% و برای ضدعفونی کردن سطوح فلزی صاف که مواد سفید کننده نمی توان استفاده کردبرای مثال روی میز ، از الکل 70% استفاده می شود .

 

توصیه به مسافران

 

منعی برای مسافرت افرا به مناطقی که آلودگی A/H5 و A/H7 ثابت شده است وجود ندارد . هیچگونه شواهدی که نشان دهد بیماری از انسان به انسان منتقل می شود وجود ندارد و افراد محدودی که مبتلا شده اند تماس مستقیم با پرندگان بیمار داشته اند .

 

به افرادی که قصد مسافرت به کشورهایی که طغیان بیماری گزارش شده است دارند موارد زیر توصیه می‌شود:

 

از مراجعه به مراکز پرورش ماکیان و مراکز فروش حیوانات زنده و هر مکانی که احتمال آلودگی با مدفوع ماکیان یا سایر حیوانات وجود دارد خودداری کنند.

 

همانند سایر بیماری‌های عفونی یکی از مهمترین و مؤثرترین اقدامات پیشگیری رعایت مکرر بهداشت دست‌ها می‌باشد.

 

ویروس‌های آنفلوانزا بوسیله گرما از بین می‌روند بنابراین غذاهای بدست‌ آمده از ماکیان شامل تخم‌مرغ بایستی کاملاً پخته شوند.

 

پس از مراجعت چنانچه تا 7 روز دچار تب و علائم تنفسی شدند به مرکز بهداشت مراجعه نمایند و  سابقه مسافرت خود را اعلام نمایند.

 

مطالب اخیر:
کدهای اضافی کاربر :


Google

در اين وبلاگ
در كل اينترنت
Online User